Cố đô Hoa Lư

24.07.2017

Cố đô Hoa Lư là quần thể di tích quốc gia đặc biệt quan trọng của Việt Nam đồng thời là một trong 4 vùng lõi của quần thể di sản thế giới Tràng An đã được UNESCO công nhận. Hệ thống di tích ở Hoa Lư liên quan đến sự nghiệp của các nhân vật lịch sử thuộc ba triều đại nhà Đinh, nhà Tiền Lê và khởi đầu nhà Lý, tính từ Đinh Tiên Hoàng đến Lý Thái Tông trong lịch sử

 

Đường đến cố đô Hoa Lư cùng tuyến với đường đến Tràng An, Bái Đính nếu đi từ cổng đá con voi. Hoặc nếu rẽ từ phía đường Trường Yên theo đường làng 4km là sẽ đến nơi.

 

Vùng này là nơi cát cứ của Đinh Bộ Lĩnh. Ông ly khai đã đẩy lui thành công cuộc tấn công của chính quyền trung ương Cổ Loa năm 951 do 2 anh em Thiên Sách vương Ngô Xương Ngập và Nam Tấn vương Ngô Xương Văn đích thân chỉ huy. Cho tới khi nhà Ngô mất, đây vẫn là vùng cát cứ của Đinh Bộ Lĩnh. Năm 968, Đinh Bộ Lĩnh dẹp xong loạn 12 sứ quân, lên ngôi hoàng đế và đóng đô ở Hoa Lư, nơi đây trở thành trung tâm chính trị của nước Đại Cồ Việt. Năm 1010, Lý Thái Tổ dời đô về Thăng Long, cho hoàng tử Lý Long Bồ trấn thủ đất này. Cổng vào di tích ngày nay ngay dưới chân một cây cầu được bắc ngang qua sông.

 

Lối vào đền thờ vua Đinh Tiên Hoàng là chiếc cổng phía bên tay trái với 4 chữ Bắc Môn Tỏa Thược phía trên cao. Thược có ý nghĩa là cái khóa. Tỏa thược mang hàm ý khép kín. Có thể hiểu rằng 4 chữ trên hàm ý muốn nói phải cẩn trọng phía Bắc.

 

Ngay trước cửa gỗ vào bên trong đền thờ là một chiếc ngai, theo như mọi người nói ngai bên ngoài là ngai sửa lễ, ngai trong là ngai đặt lễ được làm bổ sung vào thế kỷ 17. Hình dáng chiếc ngai bên ngoài trên mặt được chạm hình rồng uốn lượn. Điểm đặc biệt là có hai bàn tay thon nhỏ đang vươn ra nắm 2 sừng rồng, đó là những quan điểm phóng khoáng của người nghệ sỹ làm ra chiếc ngai này.

 

Bước qua bậc tam cấp sẽ đi vào phía trong ngôi đền. Theo dòng lịch sử, Hoa Lư xưa kia là đô thị đầu tiên trong lịch sử Việt Nam. Năm 970, đồng tiền Việt Nam đầu tiên đã được Vua Đinh Tiên Hoàng cho phát hành, đánh dấu sự ra đời của nền kinh tế, tài chính của chế độ phong kiến trung ương tập quyền. Ghi chép ngày xưa cho rằng vua Đinh chết bởi bị một viên quan là Đỗ Thích do nằm mơ thấy sao rơi vào miệng nghĩ rằng điềm báo mình trở thành vua nên đã hành thích vua và người con trai cả là Nam Việt Vương Đinh Liễn. Nhưng sau khi vua Đinh chết, nối tiếp lại là triều đại Lê còn người được ghi chép là giết vua Đinh thì bị bắt và xử tử.

 

Trước sân đền vua Đinh là một chiếc ngai với hai con rồng chầu hai bên. Ở viền chiếc ngai này là những hình chạm khắc những con vật rất gần gũi với cuộc sống của người nông dân như tôm, cá, chuột... mặc dù trung tâm ngai vẫn là hình rồng uấn lượn đẹp mắt.

 

Ngôi mộ của vua Đinh Tiên Hoàng hiện nay được ghi chép là đặt trên núi Mã Yên, phía tay trái ngay cổng đi vào. Du khách có thể trèo lên tận đỉnh núi để viếng thăm.

 

Cách đền vua Đinh không xa là đền thờ vua Lê Hoàn. Cũng giống như đền thờ vua Đinh, ngoài cổng vào và trong cổng đều có ngai, nhưng ngai được làm thấp hơn, bởi người ta cho rằng Lê Hoàn khi xưa là tướng của vua Đinh, cũng chính bởi như vậy mà trên ngai trạm khắc hình hổ chứ không phải hình rồng.

 

Đền thờ vua Lê Hoàn được thờ cùng với hoàng hậu Dương Vân Nga, người đóng vai trò quan trọng trong việc chuyển giao quyền lực từ nhà Đinh sang nhà Lê. Vua Đinh vốn có 3 người con trai, do yêu người con thứ tên là Hạng Lang mà bỏ trưởng lập thứ thành thái tử. Vì vậy người con trai cả là Đinh Liễn đã giết chết em mình. Hoàng hậu Dương Vân Nga có con với vua Đinh là Đinh Toàn. Sau khi vua Đinh và người con trai cả bị hãm hại, Dương Vân Nga trở thành hoàng thái hậu nhiếp chính đã nhường ngôi vua của con mình là Đinh Toàn cho tướng quân Lê Hoàn bởi lịch sử cho rằng lúc đó tình hình đất nước phức tạp rối ren nên cần có một vị vua có thể giải quyết được tình thế thay vì vua Đinh Toàn lúc đó còn quá nhỏ. Lê Hoàn sau khi lên ngôi lại lập luôn Dương Vân Nga thành hoàng hậu của mình. Vì vậy trong đền thờ vua Lê Hoàn có thờ chung hoàng hậu Dương Vân Nga, nhưng được đặt ở phía tay trái để mặt vẫn hướng về đền vua Đinh thay vì đặt tay phải như thông thường.

 

 Ngay sát cạnh đền thờ vua Lê Hoàn là lối rẽ vào khu khảo cổ. Ở đây người ta đã khai quật được cả nền móng và các viên gạch xây cố đô Hoa Lư khi xưa. Du khách có thể vào đây để tìm hiểu về lịch sử.

 

Cố đô Hoa Lư là một di tích mang nhiều ý nghĩa, một kinh đô đầu tiên của nước Đại Việt. Nếu bạn tham quan các khu Tràng An, Bái Đính và các điểm du lịch núi non sông nước hiểm trở nhưng hùng vĩ của Ninh Bình, bạn sẽ hiểu vì sao khi xưa nơi đây lại được chọn để làm kinh thành. 

Share on Facebook
Share on Twitter
Please reload

Follow us
  • Facebook Basic Square
  • Twitter Basic Square
  • Instagram Social Icon
Tin mới
Please reload

Tìm kiếm
Please reload

Tin liên quan
Please reload