Đền Trần Nam Định

Khu di tích Đền Trần Nam Định thờ 14 vị vua nhà Trần cùng gia quyến và các quan lại có công phù tá. Nơi đây còn nổi tiếng với Lễ khai ấn Đền Trần đầu xuân và Hội Đền Trần tháng tám, thu hút đông đảo người dân và du khách thập phương về dự, tri ân công đức các vua Trần và cầu mong những điều tốt đẹp.


Lịch sử của Đền Trần ban đầu là Phủ Thiên Trường, nơi vua Trần Thái Tông rút lui về đây để huy động sức mạnh toàn dân khi thực hiện chiến lược "vườn không nhà trống" tại kinh thành Thăng Long. Sau đó khi đánh bại quân Nguyên Mông, vua Trần Thái Tông đã mở tiệc chiêu đãi và phong tước cho các quan, quân có công ở phủ Thiên Trường.

Kể từ đó cứ vào ngày này, các vua Trần lại tổ chức nghi thức "khai ấn" cúng tế tổ tiên, trời đất, ban lộc, khen thưởng cho những người có công, đồng thời mở đầu cho một năm làm việc mới của chính quyền nhà Trần.


Đến thế kỷ 15, phủ Thiên Trường đã bị quân Minh phá hủy. Sau này, tại nền phủ xưa đã được xây dựng lại Khu di tích Đền Trần Nam Định, đồng thời duy trì nghi thức khai ấn để tưởng nhớ các vua Trần có công bảo vệ đất nước.


Ở vị trí trung tâm của khu di tích là đền Thiên Trường hay còn gọi là đền Thượng, được xây dựng trên nền Thái Miếu và cung Trùng Quang của nhà Trần.


Kiến trúc Đền Thiên Trường hiện nay gồm có tiền đường, trung đường, chính tẩm, thiêu hương, 2 dãy tả hữu vu, 2 dãy tả hữu ống muống, 2 dãy giải vũ Đông Tây. Khung đền được dựng bằng gỗ lim, mái lợp ngói, nền lát gạch.


Tiền đường có 12 cột cái cùng 12 cột quân, tất cả được đặt trên bệ bằng đá hình cánh sen vốn là chân cột cung Trùng Quang cũ. Bên trong là ban thờ và bài vị của các quan có công lớn phù tá nhà Trần. Trung đường đặt bài vị của 14 hoàng đế nhà Trần, trước cửa có ba cỗ ngai là nơi thờ bái vọng các vị hoàng đế. Chính tẩm có 3 gian, thờ tự 4 vị thủy tổ họ Trần, và các phu nhân chính thất ở gian giữa, hoàng phi ở 2 gian trái, phải. Tòa thiêu hương (kinh đàn) đặt ban thờ và bài vị của các công thần nhà Trần. Có ban thờ riêng cho các quan văn, võ.


Trước sân là hai 2 cây bàng rất lớn, bên dưới là 2 tượng voi đang chầu hướng về điện.


Ngoài cùng sân là dãy lư hương đồng, mỗi bên đặt 7 chiếc, với những chạm trổ linh vật rất tinh xảo.


Phía bên tay phải của đền Thiên Tr