Gốm Bàu Trúc - Thổ cẩm Mỹ Nghiệp

Vùng đất Ninh Thuận là nơi có nhiều nét văn hóa riêng trong đó có nền văn hóa Chăm rất đặc sắc. Người Chăm ở Ninh Thuận vốn được biết đến với rất nhiều nghề truyền thống. Tuy nhiên, trải qua thời gian, nghề truyền thống cũng dần mai một, cho tới nay chỉ còn nghề làm gốm, nghề dệt được giữ gìn và phát triển.


1. Làng gốm Bàu Trúc

Làng gốm Bàu Trúc nằm ở ven quốc lộ 1A, thuộc thị trấn Phước Dân, huyện Ninh Phước, cách thành phố Phan Rang - Tháp Chàm 10km về hướng nam trên lối đi xuống biển Cà Ná.


Theo dân gian truyền tụng, tổ nghề của gốm Bàu Trúc là ông Poklong Chanh. Hơn ngàn năm trước, ông từ chối làm quan triều đình về làng dạy cho phụ nữ cách lấy đất, nặn rồi nung thành những dụng cụ, vật trang trí trong nhà.


Từ ngoài đường quốc lộ rẽ vào, qua cổng chào khoảng gần 1km, rẽ trái theo biển chỉ dẫn là đến làng nghề.


Dọc hai bên đường đi bạn sẽ thấy những hộ kinh doanh nhỏ, nhưng điểm tập trung nhiều sản phẩm nhất và dễ tham quan là hợp tác xã gốm chăm Bàu Trúc.


Làng gốm Bàu Trúc được xem là một trong những làng gốm cổ nhất Đông Nam Á còn tồn tại cho đến ngày nay, nổi tiếng với những sản phẩm gốm thủ công và kỹ thuật nung gốm độc đáo, mang đậm nét văn hóa Chăm. Đặc biệt, mới đây Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cũng đã đưa nghệ thuật làm gốm truyền thống này vào danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.


Một trong những sản sản phẩm rất phổ biến ở đây là những chiếc bình hình quả trứng dùng để trang trí trong các công trình kiến trúc.


Nét độc đáo của nghề làm gốm nơi đây là phương pháp thủ công chứa đựng tính nghệ thuật cao. Ở nhiều nơi, người ta dùng bàn xoay để nặn gốm, còn các nghệ nhân gốm Chăm vẫn dùng đôi tay khéo léo để tạo nên những tác phẩm với mẫu mã phong phú với những hoa văn họa tiết mang đậm dấu ấn văn hóa chăm của những đền đài, hình tháp, vũ nữ apsara hay các vạch hình sông nước, chấm vỏ sò, cây lá...